![](https://www.isps-netwerk-nederland-vlaanderen.nl/wp-content/uploads/2022/02/TexturesCom_ConcreteBare0332_S.jpg)
ISPS STUDIEDAG
Need-adapted care for psychosis
menselijk contact als essentiële bron
vrijdag 25 oktober 2024 in het UPC Kortenberg
Deze studiedag blikt terug op de 23ste internationale ISPS-conferentie
die doorging van 5 juni tot 8 juni 2024 in Helsinki.
Verschillende personen uit Vlaanderen en Nederland woonden deze conferentie bij
en gaven er ook een actieve bijdrage.
Ze werden uitgenodigd dit opnieuw te doen maar dan voor een Nederlandstalig publiek.
Hieronder vindt u een voorlopig programma, wijzigingen zijn nog mogelijk.
9.00 uur
Zaal open en onthaal met koffie
9.30 uur
Verwelkoming door dr. Sabine Wyckaert. Dagvoorzitter
Beleidspsychiater Polaris UPC KU Leuven.
9.35 uur
Verwelkoming door prof. dr. Filip Bouckaert, hoofdarts UPC KU Leuven.
9.40 uur
Van “Need-adapted care for psychosis” naar destigmatisering door dr. Ludi Van Bouwel,
Psychiater, psychoanalytica Belgische School voor Psychoanalyse, voorzitter ISPS Nederland-Vlaanderen, member EC ISPS.
10.00 uur
The role of chance in the power of interaction. Francoise Davoine.
Doctor psychosociale wetenschappen, classica, prof em EHESS (Ecole des Hautes Études sciences sociaux) en psychoanalytica in privépraktijk in Parijs, life time honorary membership ISPS.
10.45 uur
Van het omarmen van de psychotische storm tot haar kalemering.
dr. Lucas Joos, psychiater/psychotherapeut. Beleidspsychiater de Kering, PC Bethanië.
Bart Reynders, psycholoog, psychoanalytisch therapeut PC Bethanië.
11.30 uur
Pauze
12.00 uur
Vijf parallelle sessies
Zaal 1
KAOS, voor de kunst, tegen het stigma. dr. Erik Thys.
Winnaar poster award, psychiater UPC KU Leuven, PSC Elsene, verbonden aan KU Leuven en LUCA School of Arts.
Zaal 2
Onderweg met Open Dialogue en Multi-Familie Groepen in de zorg voor jongeren en jongvolwassenen met een psychotische kwetsbaarheid, in een ambulante (Vrint) en residentiële (Joris) setting.
Klinisch psycholoog, psychoanalytica Belgische Vereniging voor Psychoanalyse, werkzaam op Joris, UPC KU Leuven, campus Kortenberg; Saskia Verbesselt, Sofie Braems, Leen Lambrechts, Gunther Hannot, Jef Lisaerde.
allen psychiatrisch verpleegkundigen werkzaam op Joris of VRINT UPC KU Leuven, campus Kortenberg.
Zaal 3
Cultuur en psychose
deel 1 De omgeving van de mens is de medemens. Caroline Verheijde-Zeijl.
Psychiater en transcultureel systeemtherapeut, werkzaam als geneesheer-directeur bij Rivierduinen.
deel 2 Impact van gemandateerde repatriëring op culturele identiteit van forensisch psychiatrisch opgenomen patiënten in een transcultureel ziekenhuis. Charlotte Clous.
Medisch antropoloog, transcultureel wetenschappelijk medewerker CTP Veldzicht, promovenda UMCG/UCP
Zaal 4
Identiteit en psychose
Zorgpraktijken rondom identiteit en zin. Elske Kronemeijer.
Promovendus aan de Rijksuniversiteit Groningen. Haar onderzoek gaat vooral over (sociale) identiteit na psychose en over het ondersteunen van identiteit en zingeving in de context van langdurige zorg voor mensen met ernstige psychische aandoeningen.
Zaal 5
Akute crisis
deel 1 Het “zelf” in schizofrenie-spectrum stoornissen: kritische bespreking van het fenomenologische zelfstoornis-model en klinische implicaties. Jasper Feyaerts.
Assistent-Professor aan de vakgroep Psychoanalyse & Raadplegingspsychologie van de Universiteit Gent. Zijn onderzoek betreft fenomenologie van psychose, zelfstoornissen, wanen en implicaties van fenomenologisch onderzoek voor vroegdetectie, verklarende modellen en behandeling.
deel 2 Dansen op een slappe koord; de therapeutische relatie in crisis. dr. Jan Van Hecke.
Psychiater, PTC Rustenburg, Brugge.
13.00 uur
Lunch
14.00 uur
Vijf parallelle sessies
Zaal 1
“Coconuts”. Herstel in de stad: Ondernemen tot kwaliteit. Niel Van Cleynenbreugel.
Psycholoog, psychoanalytisch psychotherapeut in privépraktijk StudioKraai en oprichter “Coconuts”.
Zaal 2
Plaats en kracht van de lotgenoten bij weigering van psychische zorg in Open Dialogue.
Laurence Dara en Martine Vermeylen / Similes Bruxelles.
Zaal 3
De reis naar genezing van geestelijke ziekten begrijpen en beheren. Luc De Bry.
Dokter in de Wetenschappen / VUB.
Zaal 4
Omarmd in een gezinscontext versus opgesloten in psychiatrie tijdens psychose.
Christel Guldentops.
Dierenarts, eigen-wijs persoon met doorleefde en familie-ervaring, facilitator online stemmenhoordersgroep Bristol UK, redactielid Spiegel.
Zaal 5
Euthanasie bij psychiatrische aandoeningen: complexer dan gedacht. dr. Ludi Van Bouwel.
Psychiater, psychoanalytica Belgische School voor Psychoanalyse, voorzitter ISPS Nederland-Vlaanderen, member EC ISPS.
dr. Marc Calmeyn.
Psychiater, psychoanalyticus Belgische School voor Psychoanalyse, privépraktijk “Lelieveld”, Loppem, expert Hoge Gezondheidsraad, bestuurslid ISPS Nederland-Vlaanderen
15.00 uur
Koffiepauze
15.30 uur Plenair
“10 jaar ervaring met Soteria in Nederland – geleerde praktijklessen & (internationale) onderzoeksbevindingen”, Pien Leendertse (NL).
GZ-psycholoog/psychotherapeut i.o, PhD-student, docent psychologische behandeling van psychose
( + voormalig regiebehandelaar Soteria-Emergis).
16.15 uur
Discussie met de zaal met alle keynotespeakers.
16.45 uur
“Waarom ISPS” Een korte film-presentatie.
Door Huguette Beyens kunsthistorica en psychotherapeute, initiator Huize Poustinia en Het Levenssnoer, bestuurslid ISPS Nederland-Vlaanderen en Willem Versteeg cultureel werker en medewerker Huize Poustinia en Het Levenssnoer, penningmeester ISPS.
17.00 uur
Afsluiting door dagvoorzitter dr. Sabine Wyckaert.
17.15 uur
Receptie
PRIJZEN VOOR DEELNAME
Standaardtarief € 95,00
ISPS leden € 80,00
Studente, (familie van) ervaringsdeskundige € 40,00
On-line deelname € 95,00
UPC medewerkers en sprekers € gratis
AANMELDING EN INSCHRIJVING UITSLUITEND HIER
Op deze pagina vindt u ABSTRACTEN van de meeste sprekers op deze studiedag
EVEN TERUGKIJKEN NAAR EEN VORIGE STUDIEDAG
![](https://www.isps-netwerk-nederland-vlaanderen.nl/wp-content/uploads/2024/04/Schermafbeelding-2024-04-18-om-22.50.56-1024x582.png)
WAAROM HOUDEN WE DEZE DAG HIER
De studiedag wordt gehouden in het Vierhuis in Apeldoorn, op de plek van het oorspronkelijke “Apeldoornse Bosch”, een Joods psychiatrische instelling.
In de nacht van donderdag 21 op vrijdag 22 januari 1943 werden patiënten van deze Joodse psychiatrische instelling, soms naakt, verward of in dwangbuis, door eenheden van de SS en de Ordnungspolizei onder de persoonlijke leiding van Hauptsturmführer Ferdinand aus der Fünten van de Zentralstelle für jüdische Auswanderung (daarbij geholpen door Albert Konrad Gemmeker, de SS-commandant van Kamp Westerbork) in vrachtwagens naar een op station Apeldoorn gereedstaande goederentrein gebracht.
![](https://www.isps-netwerk-nederland-vlaanderen.nl/wp-content/uploads/2024/02/apeld-bosch-1024x679.png)
De trein vertrok in de ochtend van 22 januari 1943 vanaf station Amersfoort om 7 uur en bracht de 1.080 patiënten en 51 van de personeelsleden rechtstreeks naar Auschwitz.
Wie het schokkende vervolg van het verhaal wil kennen leest verder op: “De ontruiming van het Apeldoornse Bosch”
HET WAAROM VAN DEZE STUDIEDAG
De huidige tijdsgeest toont ons des te meer dat nog altijd op allerlei manieren “Spoken uit verleden” maar geen rust vinden. Telkens duiken ze weer op en in vele generaties blijven ze op de achtergrond doorwerken.
Zelfs generaties z.g. overslaand, dringen ze toch weer op de voorgrond en het heeft er alle schijn van dat ze telkens met een dringende boodschap komen ook al is de taal waarmee ze tot ons komen soms heel moeilijk te verstaan.
Op deze speciale studiedag gaan we op zoek in hoeverre deze “Spoken uit het verleden” zich middels psychotische episodes trachten kenbaar te maken en hoe de weg van generatie tot generatie ons toont waar de oorsprong van het trauma terug te vinden is en hoe dit inzicht ons kan helpen de “Spoken” beter te verstaan en ze te helpen hun rechtmatige plek in het systeem te geven opdat ze rust vinden en de mens, die gebukt gaat onder hun eerder verstorende invloed, nu begrip, duiding en zingeving kan vinden in wat hen overkomt.
We willen dit graag doen met behulp van het volgende programma dat we hebben opgesteld
Vanaf 9.00 uur is het Vierhuis geopend
en om 9.25 uur start onze dagvoorzitter Cynthia Dorrestijn de bijeenkomst en geeft dan het woord
aan Mevr. Bea Drost die in het kort de geschiedenis vertelt van het “Apeldoornse Bosch”.
![](https://www.isps-netwerk-nederland-vlaanderen.nl/wp-content/uploads/2024/02/Koen-Bolhuis.png)
Om 10.00 neemt Koen Bolhuis de eerste lezing voor zijn rekening.
Hij richt zich in zijn lezing met name op het onderwerp:
“Intergenerationele kwetsbaarheid voor trauma
en psychotische ervaringen bij jongeren”
Dr. Koen Bolhuis kinder- en jeugdpsychiater en onderzoeker op de afdeling Kinder- en Jeugdpsychiatrie/-psychologie van het Erasmus MC Rotterdam.
Meer over Koen Bolhuis, klik even op zijn foto hier links.
Meer info over dit onderwerp van zijn lezing vind je hier.
—————————————–
Vanaf 11.00 uur spreekt Patricia Dashorst over
“De Tweede Wereldoorlog: getroffen ouders, getroffen kinderen. Intergenerationele gevolgen en intrusie over een oorlog die je zelf niet hebt meegemaakt.”
In de lezing wordt stilgestaan bij de intergenerationele gevolgen van de Tweede Wereldoorlog.
Meer specifiek zal ingegaan worden op het voorkomen van intrusies die verwijzen naar de Tweede Wereldoorlog bij na de oorlog geboren kinderen van overlevenden. Deze intrusies worden vergeleken met intrusies die refereren aan eigen ervaringen. Voor beide soorten intrusies wordt gekeken naar mogelijke verklaringsmodellen.
Patricia Dashorst is psychiater, psychotraumatherapeut en relatie- en gezinstherapeut werkzaam bij ARQ Centrum’45 met specifieke expertise in de behandeling van problematiek die samenhangt met ervaringen tijdens de Tweede Wereldoorlog van overlevenden en hun na de oorlog geboren kinderen. Afgelopen november is zij gepromoveerd op onderzoek naar intrusies die verwijzen naar situaties uit de Tweede Wereldoorlog bij na de oorlog geboren kinderen van overlevenden.
![](https://www.isps-netwerk-nederland-vlaanderen.nl/wp-content/uploads/2024/02/Dashorst.png)
Een interessant interview in de Standaard
—————————————–
![](https://www.isps-netwerk-nederland-vlaanderen.nl/wp-content/uploads/2024/02/Busch-922x1024.png)
Om 11.40 zal de directeur van het Hannah Arendt instituut
Christophe Busch een lezing geven:
“Wat blijft! Trauma’s op de weg van verleden naar toekomst”.
Christophe Busch is criminoloog (Universiteit Gent) en Master in de Holocaust- en Genocidestudies (Universiteit van Amsterdam). Na zijn studies criminologie in Gent begon hij in 2001 te werken in de forensisch psychiatrie voor de behandeling van ontoerekeningsvatbare daders (internering-TBS). Later stond hij als coördinator in voor de uitbouw van een forensisch psychiatrisch zorgcircuit. Eind 2012 maakte hij de overstap naar Kazerne Dossin (Memoriaal, Museum en Onderzoekscentrum over de Holocaust en Mensenrechten) waar hij in januari 2013 werd aangesteld als operationeel directeur en in juli 2016 als algemeen directeur, in opvolging van Herman Van Goethem die rector werd aan de Universiteit Antwerpen. Hij doctoreerde aan de UvA over beeldvorming en complexiteit van daderschap tijdens de Holocaust. Hij is betrokken als expert radicalisering binnen verschillende overheidsdiensten. Eind 2019 verliet hij Kazerne Dossin en werd hij directeur van het Hannah Arendt Instituut voor burgerschap, stedelijkheid en diversiteit.
Hij publiceerde recentelijk De duivel in elk van ons: hoe gewone mensen in staat zijn tot buitengewoon kwaad.
Meer daar over als je even op zijn foto klikt!
Hier enkele linken met meer videomateriaal rondom Christophe Busch:
—————————————–
Na de drie lezingen volgt er om 12.20 uur een plenair moment
waarin de zaal in gesprek kan gaan met de sprekers.
Van 12.40 tot 13.55 is er tijd voor de lunch
Om 13.55 uur kunnen we luisteren naar een aantal eigen composities van Beatrice Van der Linden.
Zij is professioneel gitariste en gitaarlerares. Haar focus ligt op muziekspelen als helende kracht voor zichzelf en anderen. Verbinding beleven door muziek.
Ze overwon een diepe crisis door te componeren en te improviseren.
Hieruit ontstonden 4 cd’s met meditatieve muziek op 10-snarige gitaar.
![](https://www.isps-netwerk-nederland-vlaanderen.nl/wp-content/uploads/2024/02/beatrice-1024x735.png)
Heel veel meer over Beatrice Van der Linden, haar muziek en haar CD’s vind je op, haar eigen site
—————————————–
![](https://www.isps-netwerk-nederland-vlaanderen.nl/wp-content/uploads/2024/02/erik-thys.png)
Om 14.20 zal Erik Thys, een lezing geven:
“Psychogenocide: de lange schaduwen van een verschrikkelijk verleden”.
Erik Thys werkt als psychiater in UPC KU Leuven en PSC Elsene.
Hij doctoreerde op een proefschrift over creativiteit, psychische kwetsbaarheid en stigma en is voorzitter van vzw KAOS, een Brusselse werkplaats op het snijvlak van kunst en psychiatrie. Hij is zelf ook actief in de kunsten, is onderzoeker in LUCA School of Arts en gastdocent aan de KU Leuven. Hij is auteur van wetenschappelijk werk, psycho-educatieve strips en de boeken “Psychogenocide” (EPO 2015) over de massamoord op psychiatrische patiënten door de nazi’s en “Verrukkelijke verraders” (EPO 2023) over een Brussels glamourkoppel dat met de nazi’s collaboreerde.
Meer over Erik Thys en zijn boek “Psychogenocide” klik even links.
—————————————–
DE PARALLELLE SESSIES IN VERSCHILLENDE RUIMTEN
Na een korte pauze starten om 15.20 uur
de parallelle sessies in verschillende ruimten.
Deze duren allen tot 16.40 uur
In Zaal 1 houden Femke Roozen en Rianne Levi een workshop met als titel
“Trauma sensitief waarnemen en begeleiden”
aan de hand van het traumamodel van de Duitse psychiater Franz Ruppert.
![](https://www.isps-netwerk-nederland-vlaanderen.nl/wp-content/uploads/2024/02/femke-en-rianne-1.png)
In deze workshop gaan we het hebben over trauma sensitief waarnemen en begeleiden. Hoe kan dit jou en de cliënt helpen een andere betekenis te geven aan begrippen als stoornis, beperking, aandoening, of ziekte?
Veelal hebben cliënten in de psychiatrie strategieën bedacht om, om te gaan met traumatische gebeurtenissen, of pijnlijke omstandigheden in hun leven. Hoe kan het IoPT-model (identiteitsgeoriënteerde psychotrauma theorie en therapie) van dr. Franz Ruppert inzicht geven over gedrag wat in onze maatschappij betiteld wordt als ‘stoornis’. Hoe kunnen we psychose begrijpen als we kijken door de trauma sensitieve bril?
Wat is het verschil tussen het medisch model en holistisch of trauma sensitief kijken? In plaats van diagnose en symptomen bestrijden kijken we naar ‘Wat is deze mens overkomen?’ In deze workshop leer je over de heelheid van ieder mens en begeleiden vanuit erkenning en gelijkwaardigheid. Hoe kun je innerlijke wijsheid spiegelen aan de ander, zodat deze innerlijke wijsheid in zichzelf terug vindt. Een workshop over vertrouwen, innerlijke wijsheid, en acceptatie van het nu.
De workshop wordt gegeven door Femke Roozen en Rianne Levi.
Rianne is IoPT facilitator, 3 principes facilitator en ervaringsdeskundige. Zij is tevens de auteur van ‘Gestreept door het leven’ en schrijft als auteur voor Psychosenet.
Zij heeft een eigen praktijk genaamd Denkpunt. www.denkpunt.nl
Femke is IOPT facilitator en leidt professionals hierin op. Daarnaast geeft ze trainingen in zorg organisaties trauma sensitieve begeleiding. Tevens is zij werkzaam als trauma deskundige voor het CCE ( centrum voor consultatie en expertise).
IntraFlektie www.intraflektie.nl
In Zaal 2 houdt Lut De Rijdt een lezing over
“Creatieve en destructieve invloed van gezinsgeheimen”
![](https://www.isps-netwerk-nederland-vlaanderen.nl/wp-content/uploads/2024/02/Schermafbeelding-2024-02-03-om-18.20.47.png)
Lut De Rijdt is kinder- en jeugdpsychiater en psychoanalytica bij de Belgische School voor Psychoanalyse.
Tot aan haar pensioen was ze verantwoordelijk voor De Kade, residentiële psychotherapeutische afdeling voor adolescenten in het UPC KULeuven, Campus Kortenberg. Ze maakte ook deel uit van het mobiele team voor vroege interventie bij psychose, Vrint.
Haar klinisch interessegebied is de adolescentie en de daaraan verbonden psychiatrische beelden zoals beginnende persoonlijkheidsstoornissen en psychose. Momenteel heeft ze nog een privé praktijk in Heverlee.
Onlangs verscheen een bijzonder artikel van haar in het “Tijdschrift voor Psychoanalyse & haar toepassingen” getiteld: “Geheimpjes en geheimen”.
We kunnen dit artikel helaas hier niet publiceren maar U kunt wel haar verhaal beluisteren op deze dag.
In Zaal 3 houdt Rita van Maurik een workshop over
Trauma’s uit het verleden, (on)bewuste spoken in het heden”
![](https://www.isps-netwerk-nederland-vlaanderen.nl/wp-content/uploads/2024/02/rita-.png)
Rita van Maurik heeft Frans gestudeeerd aan de de Radboud Universiteit Nijmegen. Na haar afstuderen verhuizen zij en haar man met hun zoontje naar Suriname waar zij als directrice des cours verbonden was aan de Alliance Française du Surinam. En waar hun dochter geboren is.
Na terugkeer in Nederland heeft ze gewerkt als opleidingsadviseur en accountmanager bij een organisatie- en adviesbureau.
De eerste acute psychose van haar zoon was haar kennnismaking met de ggz, ruim twintig jaar geleden.
Zij heeft zich in de jaren erna ontwikkeld tot ervaringsdeskundige en professioneel adviseur en coach op het gebied van familiebeleid binnen de (forensische) ggz. Toen zij enkele jaren geleden haar levensverhaal ging schrijven, drong pas echt tot haar door hoe er in haar leven sporen zijn te vinden van het grote trauma dat haar moeder als jong meisje heeft geleefd.
Zij was tien jaar toen haar moeder overleed, en veertien toen haar vader, op wie ze gek was, overleed.
Zij, haar oudere zus en twee jongere broers bleven achter met een stiefmoeder in de ware zin des woords.
Binnen hun hard werkende hoveniersfamilie was er, eind jaren dertig, weinig aandacht voor het intense verdriet en de diepe rouw van deze vier kinderen op de grens van de puberteit.
In haar levensverhaal onderzoekt Rita welke invloed dit diepe trauma van haar moeder, waarover ze vaak sprak, op haar eigen leven heeft gehad, hoe dat de relatie met haar moeder vertroebeld heeft.
Maar ook hoe dit moederlijke trauma heeft doorgewerkt in de relatie met haar kinderen na de ernstige psychiatrische ziekte van haar zoon.
Trauma uit het verleden, dat (on)bewust spookt in het heden.
en in het tweede deel in dezelfde zaal houdt Jeanny Severijns een workshop met als titel:
“Transgenerationele angst”
![](https://www.isps-netwerk-nederland-vlaanderen.nl/wp-content/uploads/2022/02/jeanny-severijns.png)
Jeanny Severijns is orthopedagoog en heeft in haar kindertijd en jeugd te maken gehad met ernstige en langdurige traumatisering en worstelt hier nu nog mee. Ook de geschiedenis van haar ouders speelt hierin een rol.
In Zaal 4 zal Huguette Beyens de hele dag ruimte scheppen
vanuit een houding van “Being with”
voor diegenen die behoefte hebben om zich even terug te trekken, een babbeltje te slaan,
wat te rusten of gewoon even wat contact leggen met.
Zij is kunsthistorica en kunst-psychotherapeut en al veertig jaar werkzaam
in Huize Poustinia en initiator van Het Levenssnoer
![](https://www.isps-netwerk-nederland-vlaanderen.nl/wp-content/uploads/2023/05/huguette.png)
Vanaf 16.40 uur houden we tenslotte een plenaire bijeenkomst in de grote zaal.
Ruimte voor iedereen om even gezamenlijk terug te kijken op.
Om 17.05 uur, als dat lukt, zal onze voorzitter
Margreet de Pater
de bijeenkomst afsluiten en kunnen we daarna nog even naar de borrel.